Eeeven een berichtje beantwoorden op Instagram leidt tot een paar video’s kijken. Even later zit je op TikTok en voor je het weet is het 2:17 en ben je al uren aan het kijken naar een eindeloze stroom van drama, schattige kattenvideo’s en negatief nieuws. Je weet dat je eigenlijk moet stoppen, maar je blijft toch doorgaan. En al dat eindeloze doomscrollen is misschien minder onschuldig dan het lijkt.
Lees ook: Nervous system wellness is overal, maar wat bedoelen mensen daar eigenlijk mee?
Wat is doomscrolling?
Dat langdurige scrollen en kijken naar vooral negatief nieuws of zorgwekkende content heet doomscrolling. Het gebeurt vaak automatisch: je bent niet bewust op zoek naar stress, maar je algoritme weet precies welke onderwerpen je aandacht trekken. Slecht nieuws is moeilijk te negeren. Dat komt vooral omdat ons brein is gebouwd om bedreigingen op te merken. Vroeger was dat handig als er ergens een roofdier rondliep, maar nu gaat dat vooral om de drang om op nieuwsberichten te klikken met koppen als: "Experts maken zich zorgen" of "Dit kan grote gevolgen hebben." Ons brein denkt dat deze informatie belangrijk is voor onze overleving.
Constant gevaar
Het probleem is dat je hersenen niet altijd goed onderscheid maken tussen een fysieke dreiging en een constante stroom vervelend nieuws. Wanneer je urenlang negatieve berichten consumeert, blijft je stresssysteem actief, wat leidt tot spanning, angst en onrust.
Waarom stoppen zo moeilijk is
Als doomscrolling ons zo slecht laat voelen, waarom doen we het dan? Dat komt doordat socialmediaplatforms nieuwsgierigheid belonen. Elke swipe kan nieuwe informatie opleveren. Daar komt nog bij dat negatieve informatie vaak meer engagement oplevert dan positieve berichten. Drama, conflicten en schokkend nieuws trekken meer aandacht dan iemand die een leuke dag heeft gehad.
Je slaapt slechter
Misschien herken je dit: je ligt in bed, besluit nog "heel even" op je telefoon te kijken en een uur later ben je nog steeds wakker. Niet alleen houdt het blauwe licht van schermen je wakker, ook de inhoud van de video’s is belangrijk. Als je net voor het slapen allemaal stressvolle informatie moet verwerken door doomscrolling, krijgt je brein niet eens de kans om tot rust te komen.
Je aandachtsspanne lijdt eronder
Doomscrolling bestaat uit honderden korte stukjes informatie achter elkaar. Een nieuwsbericht van tien seconden, gevolgd door een video van twintig seconden, gevolgd door een post van vijf seconden. Je brein schakelt voortdurend en je raakt gewend aan de constante prikkels en nieuwe info. Dan is langer focussen ineens een stuk minder aantrekkelijk voor je brein.
Dus de volgende keer dat je jezelf om half twee 's nachts betrapt op een TikTok over economische instortingen, mysterieuze ziektes of een mogelijke meteorietinslag in 2047, stel jezelf dan één simpele vraag: Helpt deze informatie mij op dit moment echt? Of ben ik gewoon aan het doomscrollen?
